Anasayfa / TÜM HABERLER / RÖPORTAJ / ‘Sosyal yaşamın olduğu her yerde engelli sorunları vardır’

‘Sosyal yaşamın olduğu her yerde engelli sorunları vardır’

(ŞANLIURFA-RHA) Şanlıurfa Omurilik Felçlileri İstihdam Derneği (ŞUOFİD) Başkanı Habip Polat, “Sosyal hayatın yaşandığı her alanda engellilerin sorunları vardır. Bu sorunların çözümü için tek tek dilekçe vereceğiz.” dedi.

ENGELLİ BİREYLERİ KAZANMAK GEREKİR

Engelli bireyleri topluma kazandırmak ve hayatlarını kolaylaştırmak gerekir. Özgüvenlerinin olması için yardıma muhtaç durumdan çıkarılmaları gerekir. Eğitim sorunları, barınma sorunları, beslenme sorunları ve istihdam sorunları çözüldüğü zaman sosyal ve ekonomik hayatın içinde olmaları mümkün olacaktır. Üretimde pay sahibi oldukları için de yük olarak görülmeyecekler ve yaşamları güzelleşeceği için mutlu olacaklardır. Ülke genelinde, sadece engellilere yönelik mesleki okulların sayılarının artırılması gerekir. Yeteneklerine göre meslek sahibi olacakları için kendilerine güven gelecek ve iş bulmaları da mümkün olacaktır.

ENGELLİLERİN SORUNLARI SAYMAKLA BİTMİYOR

Şanlıurfa kentimizde kaldırımlar büyük ölçüde engelliler için uygun duruma getirilmiştir. Toplu taşıma araçlarında ve trafik ışıklarının yanında sesli sinyalizasyon sisteminin kurulması faydalı olacaktır.Yine şehrimizdeki üstgeçitlerde engelli asansörü ve rampası yapılarak engellilerin de kullanabileceği duruma getirilmesi mümkündür.Toplu alışveriş merkezleri, kongre ve konferans yerleri, ibadethaneler vb. mekanlar engelliler dikkate alınarak daha ergonomik hale getirilmelidir.

ŞİKAYETLERİ TEK TEK YAZIP İLETECEKLER

Urfa Değişim gazetesinin bu haftaki röportaj konuğu ŞUOFİD Başkanı Habip Polat oldu. Habip Polat, Şanlıurfa’da engellilerin devam eden sorunlarını aktardı. Şanlıurfa’da bedensel engellilerin sorunlarının büyük kısmının çözüldüğünü ancak görme ve işitme engellilerin görmezden gelindiğini aktaran Polat, en çok sıkıntının toplu taşımada olduğunu söyledi. Habip Polat, Harran Üniversitesi ile de engellilerin erişimi konusunda protokol imzaladıklarını ancak gereken çalışmanın hala yapılmadığını aktararak, bundan sonra şikayetlerini tek tek dilekçe halinde yazacaklarını ifade etti.

ENGELLİLERE FIRSAT VERİLDİĞİNDE YAPAMAYACAKLARI ŞEY YOKTUR

Unutulmamalıdır ki ampulün mucidi Edison işitme engellidir. Yaptığı bestelerle dünyaca tanınan eserler bırakan Beethoven işitme engellidir. Stephen W. Hawking beyni dışında tüm vücudu çökmesine rağmen evrenin sırlarını anlatan kitaplara ve bilimsel araştırmalara imza atmıştır. Kör, sağır ve dilsiz olan Helen Keller beş lisan bilmekteydi. Ünlü halk ozanı Aşık Veysel işitme engelliydi. Tarihe mal olmuş engelli ünlüleri saymakla bitmez. Tek şansları, onlara yeteneklerini geliştirme fırsatı verilmesiydi.

Şanlıurfa’da engelliler ne tür sorunlarla karşı karşıya?

Sosyal hayatın olduğu tüm alanda bizim sorunlarımız vardır. Bunun sebeplerini ise sadece belediyelere yüklemek işin kolayına kaçmış oluruz. Daha önce de belirttiğimiz gibi bu sorunlar sadece kaldırım ve yollar değil, trafik ışıkları, okullar, camiler, parklardır. Kısacası sosyal hayatın yaşandığı tüm alanlarda engellilerin sorunları vardır. Şanlıurfa’da bulunan kamu kuruluşlar bu konuda çok ağır hareket etmektedir. Biz tabii ŞUOFİD olarak dilekçeler yazacağız. Bunun sonucunda engellilerin erişiminin engellendiği yerler olan hem belediyeler hem müftülükler hem de diğer kamu kuruluşlarımızın tamamına dilekçe yazmayı düşünüyoruz. Bu yazışmalara zaten başladık.

Daha önce de bu sorunların giderilmesi açısından dilekçe yazmış mıydınız?

2014 yılında yaklaşık 120’ye yakın idari girişim yazılarımız oldu. 5378 sayılı yasa 2015’te doluyordu, dolmadan önce bir uyarı niteliğinde yürürlüğe girdiğini, artık bunun gününün dolduğunu, tüm çalışmaların yapılması gerektiğini söylemiştik. Ama gördüğümüz kadarıyla o gün ile bugünü kıyasladığımız zaman ulaşım dışında hemen hemen engellilerin tüm sorunları duruyor. Şimdiye kadar hep bireysel olarak girişimlerde bulunduk, belediye başkanları, fen işleri müdürlerine birebir isteklerimizi bildiriyorduk. Bundan sonra resmi yazışmalarla sonuca ulaşmayı planlıyoruz.

Şehir içi ulaşımdan hariç sorunların büyük bir kısmı çözülmüş dediniz. Ulaşımda engelliler için ne tür sorunlar var?

Sadece tekerlekli sandalye kullanan bedensel engellilerin toplu taşıma araçlarını kullandığı zaman sıkıntı yaşamıyorsa sorun kalmamış anlamına getiriyorlar. Ama öyle değil aslında. Otobüslerimizde bedensel engelliler için araçlarda bir sıkıntı yoktur ama hem görme engelliler için hem de konuşma ve işitme engelliler için toplu taşımada eksiklik vardır. En azından görme engelliler için bir sesli sinyalizasyon mevcut değildir. Ama ileriki zamanlarda bunların düzeltileceğine inanıyoruz. Bu aslında fazla masraflı da değildir. Otobüslerin yanaştığı duraklarımızda da ciddi anlamda sıkıntılarımız vardır. Bu nedenle tekerlekli sandalye kullananlar bayağı zorluk çekiyorlar. Özellikle görme engelliler için trafik ışıklarında sesli sinyalizasyonun olmaması büyük bir eksikliktir. Görme engellilerin karşıdan karşıya geçerken kırmızı veya yeşil ışığın yandığını göremedikleri için sesli sinyalizasyonların yapılması gereklidir. Bu çalışmaları tabiî ki belediyelerimiz yapacaktır. Bu çalışmalara yazacağımız dilekçelerden sonra başlanırsa bir ya da bir buçuk yıl içinde Şanlıurfa’da engelli erişimi konusunda sorunların büyük bir kısmı giderilmiş olacak.

Bazı duraklara baktığımızda engellilerin otobüse binmelerini kolaylaştıracak kaldırım bile yoktur. Bu nedenle engelliler otobüse binmek için birkaç durak öteye gitmek zorunda kalıyor. Bu sorunlardan biraz bahseder misiniz?

Şanlıurfa’da hakikaten kangrenleşmiş bir sıkıntı bulunuyor. Bu sadece ana caddelere indirgendiği zaman büyük bir hata yapılmış olur. Diğer mahallelerimizde engellilerin rampa kullanma hakları bile ellerinden alınmış durumda. Var olan rampalar da düzgün olmadığı için zaten kullanılamıyor.

Engellilerin erişimi konusunda üst geçitler ne tür sorunlar ortaya çıkarıyor?

Şanlıurfa’da üst geçitlerimizin tamamının sıkıntılı olduğunu söyleyebiliriz. Zaten hiçbiri kullanılamıyor. Sadece Abide Kavşağında yapılan üst geçidin yürüyen merdiveni ve asansörü olduğu için kullanabiliyorduk. Malum Şanlıurfa’da elektrik sorunlarından dolayı yapılan asansörler de bir gün çalışırken beş gün çalışmazdı. Buradaki problemler de elektriksel olduğu için belediyelerle bir ilgisi yoktur. Sık sık yaşanılan elektrik kesintileri nedeniyle motorlar yanıyor. Aslında üst geçitlerin yapılış tarzları bile engelliye uygun değildir. Bazı illerde olduğu gibi bizim de üst geçitlerimiz dizanyn edilmelidir. Şanlıurfa için bu imkan vardır ama bir yerden başlanılması gerekir. Aslında üst geçitlerden önce yolda yürüyemiyoruz. En büyük problemimiz budur. Eğer yollar ve kaldırımlar engellilere göre dizayn edilmiş olsa problemler çözülecek. Aksi taktirde üst geçitler yapılırsa zaten bir şey ifade etmez.

Harran Üniversitesi ile daha önce engellilerin erişimi konusunda protokol imzaladığınızı söylemiştiniz. Orada bulunan rampaların engellilerin erişimi noktasında uygun olmadığını belirtmiştiniz. Hatta bunun için komisyon kurup raporlar hazırlatmıştınız. Üniversitedeki bu sorunlar için çalışmalar başladı mı? 

Biz Osmanbey yerleşkesinde 38 binalarını kontrol ettik. Engelli arkadaşlarımızla birlikte bir rapor hazırladık. Bu raporu da rektörlüğe sunduk. Ancak herhangi bir çalışmanın yapılıp yapılmadığı bize bildirilmedi. Girişimlerimiz bile sonuçsuz kaldı. Bu konuda rektörlüğün ya da bu birimde görevli yetkililerin bir açıklama yapması gerekiyor. Çünkü biz inanıyoruz ki her şey eğitimle başlar, eğitimle biter. Bu sorunlar nedeniyle sadece üniversitede değil, diğer okullarımıza da engelli kardeşlerimiz giremiyor. Sadece bir rampa yapmakla bu iş bitmiyor. Oradaki yaşam alanları engelliye uygun bir hale getirilmesi gerekiyor. Okulda bir engelli lavabosu bile bulunmuyor. Bu büyük bir problemdir. Onun için eğitim kurumlarının biraz daha bu işin üzerinde durması gerekiyor. Şimdi bu sorunları aktardığımız zaman bırakın vatandaşı eğitim kurumlarımız bile bizi yalnız bırakıyor. 21. Yüzyılın Türkiye’sinde böyle kanunların olmasına rağmen bugün bunları konuşuyorsak, bu bizim için büyük bir ayıptır. Buradan anlaşılıyor ki Milli Eğitim Müdürlüğümüz bu konuda gerekli çalışmayı yapmamıştır, halen de yapmıyor. Bir rampa yapılıyor ve engelliye uygun hale getirildiği söyleniyor. Şu anda okulların birçoğunda engelli lavabosu bulunmamaktadır. Engelli lavabosu varsa bile başka bir amaçla kullanılıyor.

Engelli lavabosu sadece kurumlarda değil, şehir merkezinde de olmamasını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Görme fırsatı bulmadım ama Haliliye Belediyesi birkaç tane yapmış. Bugün bu eksikliği herkes biliyor. Bu sadece engellilerin değil, diğer vatandaşlarımız için de eksikliktir. Çünkü şu anda Abide’den Balıklıgöl’e kadar düzgün bir lavabo bulamıyoruz.

Engellilerin akülü sandalyelerinin şarjlarının bitmesi durumunda şarj dolum merkezine kolaylıkla erişebiliyorlar mı?

Belediyemiz bu sorunu çözmüştü ama işlerin yoğunluğundan dolayı bu da rayından çıktı gibi. Şarj dolum merkezleri genelde bozuktur. Ya erişime uygun değil, ya da daha önce erişilirken sonradan bu engellenmiş durumda. Akülü sandalye kullanan engelli arkadaşlarımız bu konuda çok sıkıntı çekiyorlar. Şarj dolum merkezinin ücretli olması durumunda daha rahat kullanılacağını düşünüyorum.

Vatandaşların engellilere bakış açısı nasıldır; size nasıl tepki gösteriyorlar?

Yeni nesil engellilere karşı biraz daha duyarlıdır. Ancak 40 yaş üstü vatandaşlar bunun eğitimini almadıkları için, bundan 3-4 yıl öncesinden engellilerin de dört duvar arasında kaldığı için biraz daha sıkıntılı bir durumdur. Son 5-6 yıldır engellilere karşı duyarlı olanların sayısı biraz daha artmış durumda.

ŞUOFİD’de hangi kurslar var; kaç kişi eğitim görüyor?

Burada Avrupa Birliği projemiz yürütülüyor. Şanlıurfa Valiliği gözetiminde, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde şu anda iki kursumuz mevcuttur. Biri tekstil diğeri de bilgisayar ön muhasebe kursudur. Yaklaşık 40 kişi burada eğitim görüyor. Bunun yanı sıra Halk Eğitim Merkezi ile birlikte kurslar açıyoruz. Bu kursları ise başvuruların olduğu bölümlerle ilgili açıyoruz. Ekim ayında terzicilik üzerine kurs açacağız.

Camilerimizin engellilerin erişimi konusundan biraz bahseder misiniz?

Şanlıurfa’da yüzlerce cami var ama bu camiler içerisinde 1 veya 2’si içerisinde engelliye uygunluk dereceleri sıfırdır. Bu konuyla ilgili verdiğimiz girişimler sonuç vermiyor. Çünkü il müftülüğü camilerin kendilerinin olmadığını, vakıf olduklarını, derneklere bağlı olduklarını bildirerek bu işin üstü kapatılmaya çalışılıyor.  Bugün kurumun kendi imamını verdiği, kendi görevlisini verdiği bir kurumun camilerde de engellilere uygun yerlerin olup olmadığını denetleme yetkisine sahiptir. Bizim talebimiz camilerin engelli erişimine bir an önce uygun hale getirilmesidir. Sadece engellilere değil, tüm insanların erişimine uygun hale getirilmelidir. Şimdi bile yapılan camilerimizin lavaboları 20-30 basamak alta yapılıyor. Yaşlılar bile o merdivenleri inip çıkmaya zorlanıyor. Bizim müftümüzden isteğimiz ibadethanelerin engellilere uygun hale getirilmesidir. Biz herkes gibi gezmek istiyoruz, alışveriş yapmak istiyoruz. Bu da bizim en doğal hakkımızdır. Evde bakım hizmetleri çıktığından beriş engelliler biraz daha sosyal hayata dahil oldular.

İlginizi Çekebilir

Acı tablo: Konserden geri dönüşüme (VİDEOLU)

Urfalı sanatçı Hozan Serwan (Cuma Sedefdişi) son dönemlerde yaşanan sürecin beraberinde getirdiği sıkıntıları en çok …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.